ويژگی‌های يک مقاله برای انتشار در نشريات علمی - پژوهشی

 

 

ويژگی‌های يک مقاله برای انتشار در نشريات علمی - پژوهشی

 

 

1- مقدمه

در اين نوشته به ويـژگی‌هـای کلّی يک مقاله علمی - پژوهشی برای انتشــار در نشرياتـی که مقـالات آنها مـورد داوری قرار می‌گيرند (Refereed Journals) پرداخته شده است. اين نشريات يا مجلّه‌ها پس از دريافت مقاله آن را برای داوری نزد سه يا چند نفر از داوران که به موضوع مورد بحث مقاله آشنايی دارند ارسال می‌دارند. پس از دريافت نظرات و پيشنهادات داوران، در صورتی که مقاله قابلّيت انتشار داشته باشد، نشريه مقاله مورد بحث را منتشر می‌نمايد. چارچوب‌های آورده شده در اين نوشته نيز می‌تواند برای مقاله‌های ارسالی برای همايش‌های علمی که مقالات آنها داوری می‌شوند مورد توجّه قرارگيرد.

 

2- معيارهای يک مقاله علمی - پژوهشی

توصيه جدّی می‌شود که معيارهای زير در هر مقاله علمی - پژوهشی مورد رعايت قرارگيرند. رعايت اين معيارها باعث انسجام و استحکام مقاله شده و امکان پذيرش آن را در يک مجله علمی - پژوهشی افزايش می‌دهد.

الف- مرتبط بودن مطالب و کامل بودن

·         تمام موضوعات مطرح شده‌اند.

·         استدلال‌ها و بحث‌ها در کليت متن مرتبط هستند.

·         منابع و مراجع ادبيات تحقيق آورده شده‌اند.

·         منطق و پيوستگی بين استدلال‌ها رعايت شده است.

 

ب- برخورداری از يک سازمان منسجم:

·         مقاله از يک ساختار شفاف مفهومي برخوردار است.

·         عنوان‌ها و زير‌عنوان‌های مناسب، صحيح و مرتبطی به کار برده شده‌اند.

·         نظام ارجاع دهي با ثبات و مناسب است.

 

پ- برخورداری از يک محوريّت تحقيقی در کلّيت و ترکيب مقاله:

·         تفکر خلاق، ترکيب و استدلال ظهور و بروز دارد.

·         دقت فکري در باره عنوان اصلي ديده مي‌شود.

·         مفاهيم مرتبط به نحو مناسبي تحقيق شده‌اند.

·         استدلال‌ها و اثبات‌ها به وسيله مدارک و مستندات يا ارجاعات پشتيباني شده‌اند.

·         شواهد کافی براي فهم موضوع وجود دارد.

·         ادبيات تحقيق مورد نقد و تحليل قرار گرفته‌اند.

·         ارتباط لازم بين ادبيات تحقيق و موضوع مورد تحقيق مقاله ارائه شده است.

 

3- ساختار عمومی مقاله

يک مقاله تحقيقی به طور کلی می‌تواند در برگيرنده ساختاری مشابه ساختار زير باشد.

 

ترتيب	موضوع	شرح
1	عنوان مقاله	-                                           پرهيز از عنوان‌های کلی و روزنامه‌ای؛ -                                           استفاده از صفت و موصوف‌های لازم برای گوياتر نمودن عنوان؛ -                                           دارا بودن جذّابيت برای جذب مخاطب؛ -                                            فشرده و مختصر و يادآوردنی؛ -                                           پرهيز از اصطلاحات نامأنوس و اختصار -                                           توجه به اين نکته که عنوان يک برچسب است نه جمله.
2	نام نويسنده/نويسندگان	-                                           مشخص کردن نام و رابطه عضويتی نويسنده يا نويسندگان.
3	چکيده	-                                           دربرگيرنده (معرفی کلی و گويای تحقيق / بيان هدف و قلمرو تحقيق، اهميت کلّی تحقيق ، مروری فشرده بر ساختار مقاله، اشاره کلّی به نوآوری‌ها و دستاوردهای مقاله)؛ -                                           پرهيز جدی از آوردن مراجع، فرمول و علامت‌های ويژه؛ -                                           رعايت کوتاهی و فشرده بودن ( در حد يک بند و سقف 200 تا 250 کلمه)؛ -                                           توجه به اين نکته که تعداد افرادی که چکيده را می‌خوانند بسيار بيشتر از کسانی است که مقاله را می‌خوانند.
4	کليد واژه‌ها	-                                           تا سقف پنج کلمه و يا اصطلاح
5	مقدمه	-                                           تعريف مسئله و قلمرو تحقيق؛ -                                           طرح اهميت تحقيق؛ -                                           طرح سوابق تاريخی موضوع؛ -                                           طرح طبقه‌بندی‌ها و شاخه‌های مرتبط با موضوع؛ -                                           ارائه تعاريف اصطلاخات اصلی و علائم و اختصارات؛ -                                           مروری کلی بر بقيه مقاله. -                                           اين بخش می‌تواند با بخش بعدی ترکيب شود.
5	بررسی ادبيات موضوع/ سابقه تحقيق	-                                           طرح سابقه بر اساس يک نظم زمانی/ ديدگاهی/مکتب فکری يا هر طبقه‌بندی ديگر؛ -                                           طرح ارتباط ادبيات مورد بررسی با موضوع تحقيق؛ -                                           بيان نقاط قوّت، ضعف و محدوديت‌های ادبيات موضوع؛ -                                           صرف نظر از طرح مطالب شخصی و تعصب آميز؛ -                                           طرح يافته‌های موافق و مخالف در ادبيات؛ -                                           ارائه روند و سير تحقيق و طرح جهت‌گيری آن؛ -                                           نقد و بررسی تئوری‌های طرح شده؛ -                                           مشخص کردن محدوده زمانی مورد بررسی؛ -                                           برقراری ارتباط بين ادبيات موضوع با موضوع مورد تحقيق.
6	بدنه اصلی مقاله	-                                           متشکل از يک تا چند بخش و در برگيرنده اصل تحقيق و مطالعه نظير روش و متدولوژی، فرضيات، مدل رياضی.
7	نتايج	-                                           ارائه خروجی‌های آزمايش‌ها، مدل‌ها يا محاسبات.
8	بحث در باره نتايج	-                                           استخراج اصول،روابط و ارائه تعميم‌های ممکن؛ -                                           ارائه تحليل مدل يا تئوری؛ -                                           ارائه ارتباط بين نتايج و تحليل‌ها.
	جمع بندی و نتيجه‌گيری	-                                           طرح نتايج مهم و پيامدهای آنها؛ -                                           بيان استثناء ها و محدوديت‌ها؛ -                                           طرح افق‌های تحقيقاتی برای ادامه و توسعه تحقيق.
9	سپاسگزاری (در صورت نياز)	-                                           قدردانی از مؤسسات و يا اشخاصی که در به ثمر رسيدن تحقيق و يا بهتر انجام شدن فعاليت‌های مربوط به مقاله تأثيرگذار بوده‌اند.
9	منابع	-                                           ارائه فهرست مرتب شده منابع.
10	پيوست‌ها (در صورت نياز)	-                                           ارائه مطالب ضروری برای فهم و پشتيبانی از مطالب اصلی مقاله.

 

4- موارد ويرايشی

·                                                         رعايت ملاحظات دستوری در جملات و سعی در نوشتن جملات کوتاه و گويا؛

·                                                         شماره گذاری عنوان بخش‌ها و زيربخش‌ها؛

·                                                         شماره گذاری روابط و فرمول‌ها؛

·                                                         ارائه شرح مفيد و گويا در بالای جداول و پائين شکل‌ها؛

·                                                         شماره گذاری جداول و شکل‌ها به طور جداگانه؛

·                                                         ارجاع دهی به هر جدول و يا هر شکل در متن از طريق شماره مربوطه؛

·                                                         رعايت دندانه‌گذاری مناسب به منظور تفکيک بهتر و خواناتر نمودن نوشتار؛

·                                                         پرهيز از شکسته‌شدن کلمات در دو خط متوالی (نظير "می" در آخر خط و "شود" در ابتدای خط بعدی)؛

·                                                         پرهيز از کپی‌کردن تصاوير ناخوانای مراجع و منابع، سعی در بازطراحی آنها با ذکر دقيق مأخذ در ذيل آنها.

 

5- نکات ويژه

·                                                         سعی جدی در ثبات رويه‌های اتخاذ شده در نوشتار مقاله (مانند اندازه حروف، ضخامت خطوط در جداول و شکل‌ها، نوع خطوط لاتين در کلمات لاتين, فاصله                           شماره‌ها با متن يا روابط)؛

·                                                         الگوبرداری از ساختار آخرين مقالات منتشر شده در نشريه يا ژورنال هدف (نشريه‌ای که قصد داريد مقاله خودرا برای انتشار ارسال داريد)؛

·                                                         ارائه مقاله کامل شده به اشخاص مطّلع و مرتبط با موضوع مقاله و دريافت نظرات آنان و انجام عمل بالعکس در مورد آنان؛

·                                                         واگذاری تهيه مقالات مروری به محققان با تجربه و نويسندگانی که در زمينه مورد بررسی صاحب نظر بوده و لااقل چند مقاله در اين رابطه منتشر نموده‌اند؛

·                                                         اطمينان از دسترسی به مقالات مرجع مربوط به موضوع مقاله به ويژه مقالات جديد؛

·                                                         رعايت امانت، صداقت و اخلاق از اصول مهم هر فعاليت علمی و تحقيقی است. مراعات نمودن اين اصول از ضرورت بسيار بالائی برخوردار است.

 

6- کلام پايانی

نوشـته حاضر با دريافت نظرات اصلاحی و پيشـنهادی شما به طور قطــع بهتر و کاملتر خواهـد شد. نويسنده در انتــظار دريافت تجارب و ديدگاه‌های نقادانه و عالمانه شما در باره موضوع اين نوشتار است. بديهی است در نسخه‌های بعدی نکات متذکر شده شما با ذکر نامتان لحاظ خواهد شد.

 

چه چيزهايي باعث تقويت يا تضعيف حافظه مي شود ؟

چه چيزهايي باعث تقويت يا تضعيف حافظه مي شود ؟

بي خوابي، بد خوابي ، نگراني و اضطراب، سوء هضم، يبوست مزاج، پرخوري، تداخل در غذا ، ( به جاي نظم در غذا، خوردن مواد مختلف به فاصله هاي کم )، زياد خوردن ماست ترش و دوغ ، خوردن زياد مقدار پنير، سيب ترش، مقدار زيادي گشنيز هر کدام به طريقي فعاليت هاي فکري را دشوار يا حافظه و سرعت انتقال را موقتا کند مي کند. بر عکس خواب مناسب، استراحت، اطمينان خاطر، تغذيه مناسب و منظم، مزاج مرتب ، مطالعه در زمان مناسب ( نه بلافاصله بعد از صرف غذا ) خوردن مقدار مناسبي  از خرما يا کشمش ، عسل و گردو به همراه پنير، آجيل به مقدارکم، تنفس عميق در هواي سالم و ورزش صبحگاهي، استفاده از شير يا شير کاکائو در صورت امکان، استراحت نيم ساعته در نزديکي ظهر، بيدار ماندن بعد از نماز صبح يا بعد از طلوع آفتاب، خودداري از خواب نزديک غروب آفتاب موجب نشاط و فعاليت مغز و افزايش حافظه و آمادگي براي کارهاي فکري مي شود.

خوردن صبحانه در ساعات اوليه بامداد (صبح نسبتا زود) به اين مقصود کمک مي کند . استفاده از مقدارکمي زنجبيل در غذاها ( به جاي ادويه ديگر يا همراه آنها ) نيز مفيد است. تلاوت آيات قرآن کريم و روزه ماه مبارک رمضان نيز به دلايلي که نياز به بحث جداگانه دارد ، در افزايش حافظه مؤثر است.

درس خواندن در جاي آرام بدون صداي راديو، تلويزيون و صداي متفرقه نيز در تمرکزحواس ، يادگيري و به خاطرسپردن ، اثر جدي دارد.

والدين گرامي مي توانيد توصيه هاي عمومي زير را به تدريج به فرزندانتان آموزش دهيد تا بتوانند به خوبي آنها را به کار گيرند:

1-   درايام امتحان بيشتر مواظب سلامتي خود باشيد تا در معرض سرما خوردگي ، گرما زدگي ، مسموميت ها ي غذايي و اختلالات هضم قرار نگيريد و از خوردن غذا در بيرون از خانه جدا خودداري کنيد. غذاي خود را خوب بجويد و آرام ميل کنيد.

2-   هميشه به خصوص در ايام امتحانات مزاج خود را مرتب نگاه داريد : اگر دچار يبوست هستيد، شبها قبل از خواب حدود 10 عدد انجير خيسانده و 10 عدد آلوي خيسانده ميل کنيد.

3-   در طول روز ( اما نه همراه  غذا ) آب کافي بياشاميد ( بيش از نيم ساعت قبل از غذا و يکي دوساعت بعد از غذا اشکالي ندارد ) آشاميدن آب و نوشيدنيها در وسط غذا سبب اختلال هضم و ايجاد نفخ مي شود.

4-     ازخوردن قهوه و چاي خيلي پررنگ خودداري کنيد. چاي کم رنگ مفيد است.

5-   اگر احساس خستگي مي کنيد کمي استراحت کنيد. انسان در موقع خستگي احتياج به استراحت دارد نه محرک . لذا مصرف قهوه را به منظور بيدار ماندن توصيه نمي کنيم.

6-      ماست و دوغ ترش خواب آور است. ماست شيرين اشکالي ندارد.

7-     نرمش و ورزش سبک را در برنامه روزهاي هفته ، به خصوص ايام امتحانات قراربدهيد.

8-     اگر درصبحانه پنير مي خوريد آن را همراه گردو ميل کنيد - اما پنير در شب باعث خواب آرام مي شود.

9-     مصرف سبزيهاي تازه ( البته بعد از ضد عفوني کردن ) و ميوه هاي تازه توصيه مي شود.

10- شب امتحان حتما به قدر کافي بخوابيد.

11- سعي کنيد شب ها زودتر بخوابيد و صبح زودتر از خواب برخيزيد- هرگز نزديک غروب آفتاب نخوابيد.

12- خواب نيم ساعتي نزديک ظهر نيرو بخش و نشاط آور است ، خواب بعد از طلوع آفتاب و هنگام غروب کسالت آورمي باشد. ( درباره اين مطلب توضيحات علمي کافي با توجه به تغيير سطح هورمونها در خون وجود دارد.)

13-  بعد از صرف ناهار، اگر مي توانيد به پشت دراز بکشيد در حاليکه پاي راست را بر روي پاي چپ قرار داده ايد ، مدت 15 تا 20 دقيقه ا ستراحت کنيد . ( خوابيدن را توصيه نمي کنيم ) .

14- در موقع مطالعه از خوردن تنقلات و چيزهاي ديگر خودداري کنيد.

15- توصيه به خواب در اوايل شب به معناي زياد خوابيدن نيست . توصيه ما اين است که خواب را در زمان مناسب داشته باشيد تا حداکثر استفاده از آن را ببريد براي مثال 5/4 ساعت خوابي که از اوايل شب شروع  شود، بيش از خوابي که از آخر شب شروع شود.، به شما رضايت  و نشاط مي بخشد.

16- آرامش روحي خود را با ياد خدا و انجام به موقع نمازها کامل تر کنيد.

17- برخي تحقيقات علمي ( از جمله تحقيقات دکتر پوليت ارائه شده درکنگره تغذيه ژنو)  نشان مي دهد تغذيه متعادل و متنوع  شامل غلات ، سبزيجات ، لبنيات، گوشت و ميوه ها باعث کاهش استرس امتحان مي شود.

18- صبحانه غذاي اصلي است، ناهار و شام را کمي مختصرتر بخوريد، اما صبحانه را کاملتر ميل کنيد.

19- اميد و شادابي را به خودتان تلقين کنيد تا موفقيت هاي شما بيشترشود.

به اميد اينکه همه شما عزيزان ايامي سرشار از موفقيب و کاميابي داشته باشيد.

تغذيه مناسب زمان امتحانات

تغذيه مناسب زمان امتحانات

 

 

صبحانه

از آنجايي كه فاصله بين شام تا صبحانه بين 10 تا 12 ساعت متغير است، بنابراين صبحانه براي كودكان مخصوصاً دانش آموزان بسيار مهم است. طفره رفتن از خوردن صبحانه، مخصوصاً به دليل اضطراب ناشي از امتحان، يكي از مشكلات شما، والدين است اما با تهيه صبحانه اي اشتها برانگيز موفق خواهيد شد.

مواد غذايي كه مي توانيد با آنها صبحانه اي كامل و اشتها آور فراهم كنيد، شامل:

- نان روغني: يكي از نان هاي خوشمزه و انرژي زا است. خوردن مقدار كمي از آن، حداقل تا 40 دقيقه، انرژي مورد نياز بدن را كاملاً تامين مي كند. بنابراين چند نكته نان روغني به همراه پنير و گردو، صبحانه اي مقوي و مفيد است.

- يك ليوان شير( بهتر است گرم باشد، كه البته معمولاً بچه ها آن را دوست ندارند!) به همراه دو قاشق عسل يا چند حلقه موز.

- سيب و جوانه گندم به تنهايي صبحانه كاملي است. براي جلوگيري از ايجاد حالت تهوع، بهتر است چند تكه نان و پنير و گردو نيز مصرف شود.

- يك كاسه عدسي( لوبيا توصيه نمي شود) به همراه كمي كره در آن، صبحانه مفيدي است.

- سرشير يا خامه يا عسل به همراه كمي چاي يا يك ليوان شير.

- نان و پنير به همراه خيار يا گوجه فرنگي و يك استكان چاي شيرين، صبحانه اي مفيد و انرژي زاست.

- تخم مرغ، منبع كاملي از پروتئين و ساير مواد مورد نياز بدن است و به هر شكل كه مصرف شود( آب پز، نيمرو، پخته) مفيد است و تا مدتي طولاني كودكان را سير نگه مي دارد.

- از خوردن غذاهاي پرحجم به عنوان صبحانه، مثل قورمه سبزي يا قيمه باقيمانده از شب قبل، آبگوشت و... بپرهيزيد. اين غذاها، حجم معده را افزايش داده و احساس سنگيني و خواب آلودگي ايجاد مي كنند و در روزهاي امتحان اصلا توصيه نمي شوند.

به طور كلي صبحانه اي مفيد و مغذي است كه در عين كم حجم بودن، غني بوده و حداقل 2 تا 3 ساعت كودك را سير نگه دارد و مهم تر اين كه انرژي موردنياز او را تأمين كند.

خوردن صبحانه را فراموش نكنيد. معده خالي اجازه تفكر در جلسه امتحان را از انسان مي گيرد.

 

ميان وعده

به دليل اين كه اكثر مدارس، ساعت هاي درسي را در روزهاي نزديك به امتحان با برگزاري كلاس هاي تقويتي افزايش مي دهند، از اين رو حتماً نياز است تا براي زنگ تفريح، مخصوصاً ساعت هاي پاياني، خوراكي هاي مغذي به بچه ها داده شود ولي اين خوراكي ها نبايد اشتهاي كودكان را براي ناهار از بين ببرند. بنابراين بهترين خوراكي هاي زنگ هاي تفريح، انواع ميوه، ساندويچ هاي بسيار كوچك( به غير از سوسيس و كالباس) و تنقلاتي مثل انواع آجيل خام است.

 

ناهار

اگر فرزند شما بعضي غذاها را دوست ندارد، اما براي او مفيد است، سعي كنيد آن غذا را با چاشني هاي مفيد، خوشمزه كنيد.

- انواع غذاهاي دريايي مخصوصاً ماهي، انتخاب بسيار خوبي براي ناهار، خصوصاً در زمان امتحانات است." فسفر" موجود در ماهي بهترين ماده مغذي براي " مغز" است. اما متأسفانه اغلب بچه ها، ماهي دوست ندارند و علت آن " بوي" ماهي است. از اين رو، ماهي را طوري بپزيد كه بوي آن از بين برود.

- غذاهاي سبزي دار، مثل انواع خورشت( كرفس، قورمه سبزي، نعنا، جعفري و...) خوراك مرغ به همراه هويج، كلم و... غذاهاي مفيد و عالي براي كودكان هستند.

- از پختن غذاهاي پرحجم مثل آبگوشت در دوران امتحانات بپرهيزيد. اين قبيل غذاها، حجم معده را افزوده و احساس خواب، سستي و نفخ شديد را ايجاد مي كنند. اين قبيل غذاها، حداقل 4 تا 5 ساعت زمان لازم دارند تا كمي هضم شوند .

- در دوران امتحان، از فرزند خود بخواهيد تا غذاهاي مورد علاقه اش را به شما بگويد. شما نيز تا حد امكان همان غذاها را تهيه كنيد. اين مسأله اشتهاي فرزندتان را برانگيخته و او با اشتياق غذا ميل مي كند و همين امر نتايج مثبتي به دنبال خواهد داشت.

- سالاد، سبزي خوردن، ماست و... مواد غذايي خوبي براي تحريك اشتها هستند. آنها را فراموش نكنيد.

 

 

عصرانه

پس از صرف ناهار و اندكي استراحت، كودكان و حتي بزرگسالان، نياز به تجديد نيرو دارند. اين مسأله مخصوصاً در بچه ها و در دوران امتحان، نمود بيشتري دارد." مغز" به عنوان فرمانده بدن، هر چند ساعت يك بار نياز به تجديد قوا دارد و اين زماني مهم تر جلوه مي كند كه از مغز كار بيشتري طلب كنيم. اما يك عصرانه خوب چيست و چه ويژگي هايي دارد.

- از بين خوراكي ها، آنهايي را كه مفيدترند، در راس برنامه عصرانه قرار بدهيد.

- خريد خوراكي هاي مفيدي چون انواع آجيل هاي خام، انواع ميوه( مخصوصاً آنهايي را كه فرزندتان بيشتر دوست دارد)، شير با طعم هاي مختلف( اگر در منزل شير با ميوه ها مخلوط شود بهتر است) و... را فراموش نكنيد.

- نان و پنير و گردو، كره و عسل، كيك ساده عصرانه به همراه چاي، شير با آبميوه( ترجيحاً در منزل تهيه شود) عصرانه مفيدي است.

توجه كنيد؛ از آنجايي كه اوج ساعت هاي مفيد درس خواندن و مرور مطالب براي امتحان روز بعد، بين ساعت 5 عصر تا 9 شب است، بنابراين در اين فاصله، هر يك ساعت تا يك ساعت و نيم، يك بار خوراكي مفيدي به فرزندتان بدهيد.(بهترين ساعت براي عصرانه، پس از استراحت فرزندتان و قبل از شروع مطالعه و همچنين در ميان ساعت هاي مطالعه است.)

 

شام

اگر چه پزشكان، عقيده به حذف شام از برنامه غذايي خانواده ( مخصوصاً براي خانواده هايي كه استعداد چاقي دارند) دارند، اما در زمان امتحان، كمي بايد اين رژيم تغيير كند. اگر قبلاً شام بسيار سبكي تهيه مي ديديد، بهتر است اين يكي، دو هفته برنامه را كمي تغيير دهيد.

- اگر فرزندتان عصرانه كافي خورده و ميلي به شام ندارد، به او اصرار نكنيد. شايد پرخوري، باعث ناراحتي او شده ودر اثر ناراحتي ناشي از پرخوري فردا نتواند سرجلسه حاضر شود.

- براي تهيه شام، از فرزندتان كمك بخواهيد و غذايي را كه او دوست دارد تهيه كنيد.

- جگر، دل و قلوه، يك كاسه سوپ و غذاهايي از اين دست، اگر چه كم حجم اند، اما مفيد و مقوي اند.

- نگذاريد فرزندتان به جاي شام از تنقلات بي فايده مثل چيپس و پفك، شكلات و... استفاده كند.

- برنامه غذايي براي وعده شام را زياد تغيير ندهيد، بلكه بكوشيد تا از غذاهاي مقوي و كم حجم استفاده كنيد.

 

نكته آخر

شب امتحان با شب هاي ديگر فرقي ندارد. هيجان را كنار بگذاريد( اگرچه سخت است، ولي سعي كنيد)، خوب بخوابيد، به قدر كافي تغذيه كنيد، از خوردن تنقلات غيرمفيد و احتمالاً بيماري زا بپرهيزيد و به ياد داشته باشيد كه با توكل به خدا موفق خواهيد شد.